مساحت دوّم اندك مساحتى اتفاق نيفتاده ، و آن ديهء بوده است يا ناحيتى ، پس از اين جهت اين مساحت را ذكر نكرده‌اند و مبلغ آن نكفته . و از مجموع مساحات ، اعتماد بر مساحت بشر بن فرج بوده است ، خصوصا در مزارع ، و در مساحت صيمرى در باغات و بساتين مشجّره « 1 » معيّنه . چنين كويد مصنّف اين كتاب ، كه : جون بذين موضع رسيدم ازين كتاب ، آن حكايت كه أبو علىّ ، عبد الرحمن بن عيسى همدانى ، كاتب بكر « 2 » ، از أبى جعفر محمد بن عبدوس « 3 » روايت كرده ، و او از أبى عمرو بن سلمهء همدانى « 4 » با خاطرم آمد ، بضرورت آن را - أيضا - درين كتاب ذكر كردم ، و آن آنچنان بود كه : « عمران بن هرون همدانى انكار مساحت ضياع خود كرد ؛ بنزديك بعضى از واليان و حاكمان دواوين ، و فرمود كه در اين مساحت بر من ظلم كرده‌اند . پس صاحب ديوان او را كفت : دو كواه عادل بر صدق سخن خود بكذران ، بر آنك درين مساحت بر تو ظلم رفته است .

--> ( 1 ) . بساتين : جمع بستان به معناى باغ . مشجّره : شجر يعنى درخت ، و مشجّره يعنى درخت كارى . ( 2 ) . أبو على عبد الرحمن بن عيسى بن حمّاد همدانى ، معروف به كاتب بكر بن عبد العزيز ، نويسنده كتاب همدان ، يكى از منابع مصنف تاريخ قم در تدوين كتاب خود است ، كه در هفت موضع از كتاب او نقل مىكند . ( 3 ) . أبو عبد اللّه محمد بن عبدوس جهشيارى وزير ، متوفاى سال 331 ه ق و نويسنده كتاب ارزشمند ( الوزراء و الكتّاب ) كه چندين بار چاپ شده است . ( 4 ) . سلمة [ سهل ؟ ] ابن سلمه همدانى ، كارگزار ايالت جبال در زمان هارون الرشيد ( 170 - 193 ه ) ، وى احتمالا از خاندان « بنو سلمه » است ، كه در سراسر قرن دوم و نيمه نخست قرن سوم در همدان رياست داشتند ، برخى از مورخين خاندان « بنو سهل » در همدان را از « آل دلف » كه از قبيله « عجل » بوده‌اند دانسته‌اند . ( همدان‌نامه : 346 - 348 ) .